✅ Kỹ thuật trồng và chăm sóc cây bơ sẽ được tiến hành qua nhiều bước, từ bước đầu tiên là tuyển chọn giống bơ đến bước cuối cùng là thu hoạch. Mỗi bước đều có tầm quan trọng riêng. Bài viết hôm nay Tiến Đạt Ban Mê sẽ cùng bà con điểm qua những điểm quan trọng trong từng bước. Giúp bà con có thêm kinh nghiệm khi quyết định canh tác cây bơ để làm kinh tế. Mời bà con cùng theo dõi

1. Giới thiệu chung về cây bơ

Cây bơ có xuất xứ từ vùng Trung Mỹ, được con người sử dụng từ hàng ngàn năm trước. Theo những hiện vật còn sót lại thì từ thời người Inca cổ đại đã biết sử dụng trái bơ để làm thực phẩm.

• Tên khoa học: Persea americana
• Tên tiếng Anh: Avocado
• Là loại cây nhiệt đới và bán ôn đới, thuộc kiểu cây gỗ lớn, cao từ 15-20m khi trưởng thành. Tuổi thọ ghi nhận được là hơn 70 năm (trường hợp của cây bơ Hass đầu tiên trồng tại Mỹ)

Lá cây có nhiều hình dạng, nhưng chủ yếu là ovan hơi nhọn về phần đuôi lá, mặt trên bóng, mặt dưới nhám và sáng màu hơn. Hoa thường ra vào đầu mùa xuân và nuôi quả trong khoảng 6 tháng. Thời gian nuôi quả càng lâu thì phần thịt quả (cơm) càng béo và ngon hơn.

Quả có hình như quả lê, vỏ màu xanh, khi chín có khi màu xanh hoặc chuyển qua đỏ, nâu, tím… Bên trong là phần thịt quả, thường có màu vàng nhạt, mềm và béo. Trong cùng là phần hạt, mỗi quả chỉ có 1 hạt, và chiếm khoảng 50-70% thể tích quả.

Đây chỉ là thông tin chung về cây bơ, còn trên thực tế, trong quá trình lai tạo tự nhiên và chọn lọc do con người, cây bơ đã phát sinh ra hàng trăm giống khác nhau. Khác nhau về hình thái lá, quả, thời gian ra hoa, thời gian thu hoạch và cả sự thích nghi với khí hậu đặc trưng (cây ưa lạnh, cây ưa nóng ẩm…).

2. Yêu cầu về khí hậu thổ nhưỡng để trồng bơ

• Đất phù hợp để trồng bơ thường là đất thịt nhẹ, giàu dinh dưỡng, độ tơi xốp cao, thoát nước tốt, cây bơ khi trưởng thành có thể chịu hạn rất tốt nhưng chịu ngập kém.
• Độ pH của đất từ 5.5 – 6.5
• Lượng mưa từ 1000mm và phân bổ đều trong năm
• Cao độ từ 800m trở xuống so với mực nước biển
• Khu vực trồng nên kín gió, hạn chế gãy cành khi mang quả và tăng tỷ lệ đậu quả khi cây ra hoa
• Đặc biệt cây cần có sự phân định rõ ràng giữa 2 mùa mưa nắng, tạo điều kiện thuận lợi để phân hóa mầm hoa. Cũng vì lý do này mà chủ yếu cây bơ được trồng từ miền trung trở vào miền nam, miền bắc khó trồng và thường cho năng suất không cao

3. Một số giống bơ phổ biến đang được ưa chuộng

Khâu đầu tiên trong kỹ thuật canh tác bơ là chọn giống. Đây là khâu không kém phần quan trọng, quyết định đến hiệu quả kinh tế sau này. Thông thường bà con hiện nay thường chọn các giống bơ có tên tuổi lâu năm. Chẳng hạn một số giống sau

• Giống trong nước: Bơ 034, bơ năm lóng, bơ không tên, bơ trái dài, bơ tứ quý, bơ mã dưỡng…
• Giống nước ngoài: Bơ booth, bơ hass, bơ reed, bơ pinkerton…

Các giống hầu hết đều có cơm sáp dẻo, thơm và rất béo, tỷ lệ chất béo đều đạt trên 75%. Một số giống có khả năng thu hoạch trái vụ, nhiều vụ (bơ tứ quý) và bảo quản được đến 10 ngày sau thu hoạch. Chi tiết về các giống bơ, mời con tham khảo thêm bài viết

• Giới thiệu các giống bơ ngon trong và ngoài nước

4. Tiêu chuẩn chọn giống và thời điểm xuống giống

Về cây giống, hiện nay trên thị trường hầu như những giống bơ ngon đều có sẵn cây giống. Thời điểm cung cấp thường là đầu mùa mưa. Đây cũng là thời điểm thích hợp nhất để xuống giống. Cây giống thường được ghép bằng phương pháp nêm chồi. Tiêu chuẩn để chọn giống như sau

• Cây giống phát triển đồng đều, chiều cao cây từ 40cm (chồi 15-20cm).
• Phần gốc ghép thẳng, đường kính ít nhất 0,8cm, vỏ trơn bóng, không có vết thương vật lý hoặc dấu hiệu sâu bệnh
• Mắt ghép liền mạch, chắc chắn, không bị bó cứng bởi dây ghép
• Chồi ghép phát triển bình thường, lá đã thuần thục có màu xanh đậm, trên chồi ghép có ít nhất 5-7 lá. Ngọn không bị sâu bọ chích hút
• Giá thể ươm có thể là xơ dừa hoặc đất thịt, yêu cầu phải chắc chắn, không bị bể vỡ

Ngoài thời điểm xuống giống là đầu mùa mưa, nếu chủ động về nước tưới, bà con cũng thể xuống giống quanh năm. Nếu thời điểm xuống giống vào mùa khô, cần chú ý đến vấn đề che nắng trong ít nhất 6 tháng đầu tiên

5. Chuẩn bị đất trồng – hố trồng và mật độ trồng bơ

Đất trồng bơ trước khi trồng nên cày xới cho tơi xốp, bổ xung thêm phân hữu cơ và tiến hành đo độ pH phù hợp với cây bơ. Nếu chưa đạt cần phải tiến hành các biện pháp để điều chỉnh độ pH đất. Đối với đất trước đó đã canh tác cà phê, tiêu, ca cao… cần phải có biện pháp xử lý tuyến trùng, mầm bệnh trước khi trồng bơ. Tốt nhất nên trồng trước 1-2 vụ màu để cải thiện đất

Hố trồng được chuẩn bị trước thời điểm trồng 15-30 ngày. Hố có kích thước tối thiểu 40x40x40cm. Mỗi hố ta sử dụng lớp đất mặt trộn với các thành phần bón lót như sau:

• Phân chuồng từ 3-5kg
• Phân lân 0,3 kg + 0,1 – 0,2
• Phân NPK (16-16-8 hoặc 20-20-10).
• 1-2 thìa nhỏ nấm đối kháng trichoderma
• Không nhất thiết phải bổ sung thêm vôi, vì mục đích chính của vôi là sát khuẩn và điều chỉnh pH nếu đất bị chua. Bà con hoàn toàn có thể bổ sung sau trong quá trình cây sinh trưởng

Sau khi đã trộn phân bón lót, bà con lấp hố lại, tưới ẩm và chờ đến ngày xuống giống. Trong thời gian này có thể đem cây giống ra “tập nắng”  cho cây khỏe mạnh và làm quen với ánh nắng trực tiếp.

Mật độ trồng đối với trồng thuần tối thiểu 6m x 6 m, đối với trồng xen là 9m x 9m

6. Tiến hành trồng cây bơ

• Dùng cuốc, xẻng đào một lỗ nhỏ chính giữa hố đã chuẩn bị, kích thước lớn hơn bầu ươm một chút.
• Dùng tay xé hoặc dao rạch lớp nilon của bầu ươm, thao tác nhẹ nhàng tránh làm vỡ bầu.
• Đặt cây vào chính giữa hố trồng, sao cho phần cổ rễ cao hơn mặt đất xung quang từ khoảng 10cm.
• Lấp đất đồng thời dùng tay nén nhẹ quanh bầu để cố định bầu
• Vun cao ở phần gốc để hạn chế đọng nước, xung quanh có thể tiến hành khơi bồn đường kính khoảng 1-1,2m để tiện cho việc tưới nước – bón phân
• Trồng xong cần tưới nước ngay để đất lấp kín vào các khoảng trống và cây không bị héo
• Nếu trồng trong mùa khô, cần tiến hành che nắng cho cây trong ít nhất trong 3 tháng đầu tiên. Đồng thời cung cấp đủ nước để cây có thể phát triển

7. Chăm sóc cây giai đoạn kiến thiết

Giai đoạn kiến thiết là giai đoạn cây con phát triển, tạo nền móng cho sức sinh trưởng, năng suất về sau. Thường đối với cây bơ là 1-3 năm đầu tiên sau khi trồng. Ở giai đoạn này bà con cần chú ý đến các bước sau

Bón phân cho cây bơ kiến thiết

• Năm đầu tiên: Giai đoạn này bà con nên thường xuyên bón thúc cho cây bằng phân bón NPK pha loãng, có tỷ lệ đạm và lân cao (N,P). Mỗi tháng tưới cho cây 1 lần vào buổi chiều mát. Ngoài ra cũng có thể bổ sung thêm phân hữu cơ cho cây bằng cách bón theo hình chiếu của tán lá xuống mặt đất. Nếu kết hợp song song giữa phân vô cơ và phân hữu cơ thì nên bón xen kẽ với nhau. Mỗi cây 1kg phân vô cơ, 2kg phân hữu cơ chia đều ít nhất thành 5-6 lần bón/năm
• Năm thứ 2 và thứ 3: Tiếp tục bón thúc như trên nhưng tăng liều lượng phân lên gấp đôi.
• Bên cạnh việc bổ sung phân vào gốc, bà con cũng phải bổ sung thêm phân bón lá trung – vi lượng bằng cách phun qua lá, có thể kết hợp chung với thuốc trừ sâu để giảm công lao động

Làm cỏ cho cây bơ kiến thiết

• Cần thường xuyên dọn sạch cỏ xung quanh gốc, giúp cây có không gian sinh trưởng hạn chế được nấm bệnh. Tốt nhất nên sử dụng máy phát cỏ hoặc cuốc để làm cỏ, hạn chế tối đa việc xịt thuốc cỏ. Trước mỗi lần bón phân nên dọn sạch cỏ

Tưới nước cho cây bơ kiến thiết

• Nên chủ động việc tưới nước cho cây, nhất là trong mùa khô. Nên tưới vào sáng sớm hoặc chiều mát, tránh tưới vào giữa buổi trưa làm cho cây bị sốc nhiệt. Khi tưới nên tưới vừa đủ, đồng thời kiểm tra để nước không đọng lại ở phần gốc

Cắt tỉa cành cho cây bơ kiến thiết

• Đối với cây bơ ghép, bà con chỉ nên giữ lại 1-2 thân chính từ phần chồi. Thường xuyên kiểm tra và loại bỏ các chồi vượt mọc từ gốc ghép. Khi cây đạt chiều cao từ 80cm tiến hành hãm ngọn để tạo thêm cành.
• Loại bỏ các cành yếu, cành sâu bệnh, cành mọc ngang sát mặt đất. Sao cho cành tỏa đều về các hướng.
• Kỹ thuật cắt tỉa cành linh động tùy theo từng cây. Nhưng tốt nhất nên tạo chiều cao đồng đều và cân đối nhất có thể. Thường đối với trồng thuần thì cành cấp 1 nên cách mặt đất ít nhất 1m, trồng xen thì ít nhất 2m. Không nên để cây quá cao rất bất tiện cho việc chăm sóc và thu hoạch

Phòng trừ sâu bệnh cho cây bơ kiến thiết

Trong giai đoạn kiến thiết, cây bơ thường xuyên ra nhiều đợt chồi non, bà con cần theo dõi và tiến hành phun phòng các loại côn trùng chích hút. Nên sử dụng các thuốc có chứa hoạt chất: Permethrin, Thiathomexam, Carbosulfan… Phun ít nhất 2 lần cách nhau 7 ngày vào mỗi đợt cây ra đọt mới

Đối với nấm bệnh, nên tưới gốc và phun qua lá bằng các thuốc chứa: Mancozeb, Metalaxyl, Hexaconazole… Mỗi năm ít nhất 5 đợt. Mùa mưa 3 đợt – mùa khô 2 đợt.

Khi phun thuốc chỉ nên phun vào khi trời mát, tuân thủ đúng liều lượng trên bao bì. Hạn chế phối trộn. Bên cạnh đó cũng có thể dùng Norshield, Ridomil Gold pha đậm đặc quét từ gốc lên khoảng 50-100cm để hạn chế lở cổ rễ, nấm bệnh và côn trùng

8. Chăm sóc cây giai đoạn kinh doanh

Từ năm thứ 3 trở đi, cây bắt đầu ra trái bói và bước vào giai đoạn kinh doanh. Năng suất sẽ tăng dần theo các năm. Ở giai đoạn này bà con cần chú ý như sau

Bón phân cho cây bơ kinh doanh

Chia thành 4 đợt bón trong một năm, cụ thể như sau

• Đợt 1: Gần cuối mùa khô, đây là giai đoạn cây vừa đậu trái và đang bắt đầu nuôi trái, bà con tiến hành bón bằng phân NPK với tỷ lệ 2-1-2 (16-8-16 hoặc 20-10-20). Mỗi gốc bón từ 1-2 kg. Do đang là mùa khô nên khi bón cần tưới nước bổ sung để phân tan cây dễ hấp thụ
• Đợt 2: Đầu mùa mưa, giai đoạn này cây nuôi trái đồng thời tăng sức sinh trưởng, bà con bón phân NPK tỷ lệ 2-2-1 (16-16-8 hoặc 20-20-10) mỗi gốc bón khoảng 1-2kg tùy theo cây lớn nhỏ.
• Đợt 3: Trước khi thu hoạch khoảng 1-2 tháng. Nên bổ sung nhiều Kali để tăng chất lượng thịt quả. Bón NPK tỷ lệ 2-1-2 hoặc 1-1-3 (16-8-16, 10-10-30…), mỗi cây khoảng 1kg
• Đợt 4: Sau khi thu hoạch khoảng 1 tháng. Giai đoạn này cây vừa cho thu hoạch nên cần bổ sung dưỡng chất để cây phục hồi. Giảm tỷ lệ kali xuống thấp nhất, tăng đạm và lân. Có thể bón như đợt thứ 2 cũng được
• Ngoài ra: Có thể bổ sung phân hữu cơ (phân vi sinh, phân chuồng, phân nở) vào đầu và cuối mùa mưa (bón cách đợt phân vô cơ từ 20-30 ngày)
• Tùy theo từng giống bơ mà thời điểm ra hoa đậu quả cũng khác nhau. Bà con nên tránh bón phân vào những thời điểm nhạy cảm của cây như: Trước và trong khi cây ra hoa, sau khi cây vừa đậu quả…

Làm cỏ cho cây bơ kinh doanh

Duy trì việc làm cỏ ít nhất 4 đợt trong năm, nhất là trong mùa mưa và trước khi bón phân. Chỉ nên làm cỏ xung quanh gốc và phát cỏ giữa các cây khi cỏ quá cao. Không nên sử dụng thuốc diệt cỏ hoặc làm cỏ quá sạch như cách truyền thống. Việc duy trì thảm thực vật dưới đất giúp cải thiện độ tơi xốp, chia sẻ mầm bệnh, giữ ẩm trong mùa mưa

Tưới nước cho cây bơ kinh doanh

Cây bơ khi vào giai đoạn kinh doanh có thể chịu hạn rất tốt, nhưng vẫn phải tưới bổ sung cho cây. Nhất là những tháng gần cuối mùa khô. Ngoài ra cần lưu ý phải giữ cho cây có 1 thời gian khô hạn nhất định để tạo điều kiện cho việc phân hóa mầm hoa, tưới nước quá nhiều cũng có thể làm cho cây tập trung ra cành lá mà không ra mầm bông. Khi cây đang ra hoa và bắt đậu trái không nên tưới nước có thể làm rụng bông, rụng trái non

Cắt tỉa cành cho cây bơ kinh doanh

Duy trì việc cắt tỉa cành thông thoáng, loại bỏ cách cành tăm mọc từ thân chính, sau vụ thu hoạch, cắt bỏ những cành già cỗi, cành không còn khả năng đậu trái. Những cành quá nhỏ mà mang nhiều trái cũng cần phải được tỉa bớt trái để tránh làm gãy đổ

Phòng trừ sâu bệnh cho cây bơ kinh doanh

Sâu bệnh trên cây bơ giai đoạn kinh doanh chủ yếu được hạn chế bằng cách phòng trừ, thường xuyên thăm nom vườn bơ để phát hiện và sớm nhất có thể. Một số loại sâu bệnh thường gặp như sau

• Sâu ăn lá, sâu cuốn lá
• Sâu đục thân, đục cành
• Bọ cánh cứng ăn lá về đêm
• Bọ xít muỗi, rầy mềm chích hút lá, ngọn non
• Rệp sáp hại cành, hại rễ
• Tuyến trùng hại rễ
• Bệnh nấm rễ, lở cổ rễ
• Bệnh khô ngọn, khô cành
• Bệnh đốm lá
• Bệnh thối thân xì mủ
• Bệnh ghẻ trái, đốm trái

Đối với các loại côn trùng và sâu bọ, phun phòng vào thời điểm đầu + cuối mùa mưa và các đợt cây ra đọt non. Nên luân phiên thay đổi các thuốc có chứa hoạt chất: Thiathomexam, Permethrin, Carbosulfan… Đối với nấm bệnh, phun ít nhất 4-5 đợt vào mùa mưa và 1 đợt vào mùa khô… dùng các thuốc chứa hoạt chất: Mancozeb, Metalaxyl, Hexaconazole, gốc bạc, gốc đồng… Phun qua lá đồng thời đổ gốc hoặc pha đậm đặc quét lên phần gốc.

9. Thu hoạch và bảo quản bơ

Các giống bơ truyền thống thường cho thu hoạch vào khoảng tháng 8 – tháng 9, trong khi các giống bơ chín muộn có thể thu hoạch vào tháng 10-11, thậm chí một số giống thu hoạch 2-3 vụ như bơ 034, bơ tứ quý. Tùy theo từng loại giống sẽ có thời điểm thu hoạch khác nhau. Thông thường thời gian từ khi ra bông đến khi thu hoạch khoảng 6 tháng hoặc 7 tháng. Khi gần thời điểm thu hoạch quả bơ sẽ có vỏ đậm màu hơn bình thường, đôi khi chuyển sang tím đậm, trên bề mặt vỏ xuất hiện một lớp phấn mỏng màu trắng.

Khi thu hoạch bà con nên cắt cả cuống, nên căng bạt hoặc lưới để hứng trái, tránh để trái bị rơi từ trên cao xuống, và chạm vào đất dễ gây trầy xước, bầm dập, mất giá trị thương phẩm. Sau khi hái nên vận chuyển ngay đến nơi tiêu thụ, chú ý lót giữa các trái bằng giấy, túi xốp hoặc các chất liệu mềm để giữ trái có mẫu mã đẹp nhất

Tùy theo giống và thời tiết mà thời gian bơ chín (tính từ lúc hái) sẽ khác nhau. Các giống bơ vỏ dày như Booth 7, Reed, Hass… có thể lên đến 10 ngày. Nên bảo quản ở nơi khô thoáng, nhiệt độ mát, bơ sẽ để được lâu hơn

Như vậy, về cơ bản bà con đã nắm bắt được các bước chính trong kỹ thuật trồng và chăm sóc cây bơ. Ngoài ra bà con cũng có thể xem thêm các bài viết khác về cây bơ tại chuyên mục: KỸ THUẬT TRỒNG BƠ. Chúc bà con một vụ mùa bội thu.

Trong trường hợp cần mua cây giống bơ và các loại cây giống khác, có thể liên hệ với chúng tôi theo thông tin bên dưới. Cảm ơn bà con

Tìm kiếm : bơ reed tiến đạt ban mê, bơ hass tiến đạt ban mê, bơ pin tiến đạt ban mê, bon phan cho bo co trai dep, ky thuât trôngcây bơ

The post Kỹ thuật trồng bơ – Chăm sóc cây bơ đạt năng suất cao appeared first on VựaCâyGiống.

Bài viết “Hướng dẫn kỹ thuật trồng bơ và chăm sóc cây bơ” sau đây, sẽ giúp cho bà con có kiến thức cơ bản khi tiến hành trồng và canh tác cây bơ. Từ các bước cơ bản như lựa chọn đất trồng, mật độ trồng, chế độ phân bón… Mời bà con cùng theo dõi để có một vườn bơ cho năng suất cao và ổn định.

I. GIỚI THIỆU VỀ CÂY BƠ

Cây bơ có nguồn gốc ở Mexico, được người pháp trồng nhiều ở nước ta vào những năm 1940, hiện nay bơ được trồng ở nhiều tỉnh thành trong cả nước, tập trung nhiều ở các tỉnh như Lâm Đồng, Bà Rịa-Vũng Tàu, Đồng Nai, Daklak, Phú thọ. So với các loại cây ăn quả khác bơ là loại cây dễ trồng, khả năng thích nghi rộng, chống chịu khá với các bất lợi của môi trường như hạn hán, gió, đất nghèo dinh dưỡng. Ngoài vấn đề về dinh dưỡng, bơ còn là một loại trái cây khá an toàn, do có vỏ dày nên hạn chế được các loài sâu hay côn trùng chích hút, thuốc bảo vệ thực vật rất ít được dùng cho cây bơ

Bơ là một trong những loại cây ăn quả có giá trị dinh dưỡng cao nhất, giàu năng lượng (trung bình 245 calo/100g thịt trái), hàm lượng chất béo cao (26,4g/100g) chứa nhiều vitamin A (0,17mg), vitamin B, vitamin E và nhiều chất bổ dưỡng khác có lợi cho sức khỏe con người. Nghiên cứu của Koch, F.D,1983 cho rằng hàm lượng dầu tổng số trong thịt trái bơ rất cao chỉ sau trái oliu và hàm lượng dầu trong trái bơ có thể làm giảm cholesterol trong máu. Vitamin E trong bơ có tác dụng bảo vệ các axit chống lại sự oxy hóa, nhờ đó làm chậm quá trình lão hóa của tế bào giúp làn da tươi sáng và căng hơn. Dầu trái bơ còn được dùng làm xà phòng hảo hạn hay các loại mỹ phẩm cao cấp.

Bơ có thể ăn tươi, dùng làm kem, bánh sandwiches hay dùng làm các món ăn nhanh,… Trước đây ở Đông Nam Á cũng như ở Việt Nam trái bơ ít được ưa thích nhưng ở các nước Âu, Mỹ đây là loại trái cây rất được ưa chuộng do giá trị dinh dưỡng và mùi vị của nó.

II. YÊU CẦU THỔ NHƯỠNG ĐẤT TRỒNG BƠ

Đất trồng bơ nên thoát nước tốt, tránh bị hiện tượng ngập úng gây nấm rễ chết cây. Lượng mưa hàng năm của khu vực phải đạt từ 1200 – 1500mm. Độ pH của đất từ 5 – 7. Nếu trồng xen canh với cây cà phê phải bổ sung thêm vôi.
Thổ nhưỡng ở các tỉnh Tây Nguyên là phù hợp nhất để trồng bơ đạt năng suất cao và chất lượng quả ổn định

III. LỰA CHỌN GIỐNG BƠ ĐỂ CANH TÁC

Trước đây bà con thường nhân giống cây bơ từ hạt tạo ra sự phân ly về giống giữa cây mẹ và cây con rất nhiều, từ đó chất lượng quả, năng suất cũng thay đổi nhiều.

Phương pháp nhân giống phổ biến hiện tại là ghép nêm chồi, giữ lại toàn bộ ưu điểm từ cây mẹ.

• Xem thêm: Hướng dẫn cách ghép bơ

Các giống bơ nên canh tác tại thời điểm hiện tại là: Giống bơ BOOTH, Bơ HASS, Bơ REED, đây là những giống bơ ngoại nhập có nguồn gốc từ Úc, Mỹ, Mexico. Cơm quả thơm dẻo. vỏ dày, bào quản được lâu, thời điểm thu hoạch thường sớm hoặc muộn hơn so với các giống bơ thông thường. Rất phù hợp cho nhu cầu tiêu thụ trong nước và xuất khẩu ra nước ngoài.

Bên cạnh đó còn có các giống bơ trong nước, thường được từng địa phương tuyển chọn phù hợp với thổ nhưỡng của địa phương mình. Còn gọi là giống bơ đầu dòng, bà con nên liên hệ với Sở Nông Nghiệp Và Phát Triển Nông Thôn của từng tỉnh để biết thêm chi tiết

IV. THỜI ĐIỂM TRỒNG BƠ

Thời điểm tốt nhất để trồng bơ là vào đầu mùa mưa (Tháng 5, Tháng 6 Dương Lịch). Tuy nhiên nếu điều kiện tưới tiêu cho phép, bà con cũng có thể trồng vào cuối mùa mưa hoặc cuối mùa khô

Nếu trồng trong mùa khô, cần tiến hành đánh bồn để tiện tưới nước, kết hợp phủ gốc bằng rơm rạ, cỏ khô, vỏ lạc,… hoặc các vật liệu có sẵn tại địa phương. Ngoài ra nếu trồng ở khu vực đất trống, hoặc xen với cây cà phê còn nhỏ chưa giao tán, phải tiến hành che nắng và chắn gió cẩn thận.

Có thể tiến hành che nắng – chắn gió bằng lá dừa hoặc lưới nilon.

LƯU Ý: Chỉ che chắn xung quanh cây. Không nhất thiết phải che trên ngọn, do đặc tính hướng quang của cây cối, nếu che phần ngọn, cây sẽ mọc nghiêng ảnh hưởng đến tạo hình tạo tán sau này. Cách che nắng chắn gió thích hợp nhất là đóng cọc (3-4 cọc) xung quanh cây bơ, sau đó dùng lưới nilon loại hay dùng che nắng, che xung quanh sao cho phần mép lưới bên trên cao hơn ngọn khoảng 20cm

V. MẬT ĐỘ TRỒNG BƠ

Bơ là loại cây tán rộng, rễ ngang phát triển nhiều, do đó mật độ trồng nên được phân bổ như sau:

• Trồng Bơ xen với cà phê: Nên trồng 9m hoặc 10 mét /1 cây (3 hàng cà phê trồng một hàng bơ) tương đương 123 cây/ha.
• Trồng thuần: Kích thước (7 mét x 7 mét) trồng vuông, tương đương 204 cây/ha; Hoặc (6m x 6m) đối với trồng so le hoặc canh tác trên đất xấu, tương đương 277 cây /ha

VI. CHUẨN BỊ HỐ VÀ TIẾN HÀNH TRỒNG BƠ

Hố trồng bơ có kích thước 60 x 60 x 60cm. Mỗi hố bà con dùng lớp đất mặt trộn đều với 10kg phân chuồng hoai mục (hoặc 7kg phân hữu cơ vi sinh), 300 – 500g phân lân, 300 – 500g vôi và 1 hạt long não để chống mối.

Khi trồng bà con cần xé bầu nhẹ nhàng hạn chế làm vỡ bầu, đứt rễ. Nên dùng dao hoặc kéo cắt và gỡ phần túi nilon ở đáy bầu (khoảng 3-5cm tính từ đáy). Sau đó đặt bầu vào chính giữa hố. Nén nhẹ phần đất xung quanh để cố định bầu. Tiếp đó dùng dao hoặc kéo cắt túi nilon từ trên xuống dưới, lấp đất và tiếp tục nén nhẹ đồng thời rút phần túi nilon ra.

Lấp đất đã trộn phân vào đầy hố đồng thời dùng chân dẫm nhẹ xung quanh để nén đất. Khi trồng không nên trồng sâu, mặt bầu ngang với mặt đất.

LƯU Ý: Đối với khi trồng các giống bơ ghép. Vị trí ghép cần cách mặt đất 15-20cm. Nếu trên chồi ghép mọc ra 2-3 cành chỉ cần giữ lại 1 cành khỏe mạnh để cây dồn dinh dưỡng vào cành này. Bên cạnh đó thường xuyên kiểm tra và vặt bỏ các chồi mọc ra từ gốc ghép. Đối với cây còn dây ghép bà con cần gỡ bỏ sạch sẽ tránh hiện tượng dây ghép bó cứng làm ảnh hưởng đến sự phát triển thân, tạo thành vết hằn khiến cây dễ gãy đổ. Sau khi trồng xong cần cắm cọc cố định cây.

VII. BÓN PHÂN CHO CÂY BƠ:

• Năm thứ nhất: Sau khi trồng khoảng 20 ngày. Cần tiến hành bón thúc cho bơ. Sử dụng phân NPK tỷ lệ 2:2:1. Mỗi hố từ 0,1kg (100g). Khi bón cần tưới nước để phân tan nhanh và thấm đều xuống đất. Sau đó tiếp tục bón liều lượng như trên nhưng giãn khoảng cách ra 30 ngày 1 lần.
• Năm thứ 2: Tiếp tục bón NPK nhưng tăng lượng phân mỗi gốc lên 200 – 300g. Mỗi năm bón 6 lần, 3 lần vào mùa mưa, 3 lần vào mùa khô. Khi bón mùa khô cần tưới nước khi bón
• Năm thứ 3 trở đi: Nếu là bơ ghép thì từ năm thứ 3 cây bắt đầu ra quả bói. Nên để lại số lượng quả tùy theo sức của cây. Thông thường là 1-3 quả / cành. Khi quả được 1 tháng đến khi thu hoạch (5-6 tháng) tiến hành bón 3 đợt phân, mỗi đợt 2kg phân NPK. Sau khi thu hoặc bón bổ sung 1-2kg Ure và cắt tỉa cành yếu để cây nhanh chóng hồi phục.
• Lưu ý khi cây ra hoa không nên tưới nước, bón phân mà nên chờ đến khi hoa đậu thành quả. Để tránh rụng quả cần bổ sung thêm phân Kali
• Bơ trồng xen cà phê, từ năm thứ 3 có thể giảm lượng phân xuống một nửa vì cây đã được thừa hưởng lượng phân từ cà phê

VIII. TƯỚI NƯỚC CHO CÂY BƠ

• Năm đầu: Khi trồng xong cần tiến hành tưới ngay, nếu trồng mùa khô sau trồng 3-5 ngày phải tưới lại kết hợp với phủ gốc bằng rơm, cỏ khô, trấu… Sau đó cứ 10-15 ngày tưới 1 lần. Nên đánh bồn 1 x 1m để tiện cho việc tưới nước.
• Năm thứ 2: Bộ rễ đã ăn sâu nhưng vẫn phải thường xuyên tưới bổ sung trong mùa khô, thường khoảng 4-5 đợt, mỗi đợt cách nhau 15-20 ngày.
• Năm thứ 3 trở đi: Nếu trồng xen cà phê thì không cần phải tưới nước. Chỉ cần tưới cà phê, bơ sẽ dùng chung lượng nước này với cà phê. Còn trồng thuần thì khoảng 20-25 ngày tưới một đợt. Tránh tưới nước vào thời điểm cây đang ra hoa mà phải chờ đến khi đã đậu quả mới tưới.

IX. CẮT TỈA CÀNH TẠO TÁN CHO CÂY BƠ

Bơ trồng từ hạt thân thường mọc thẳng và cành ngang ngắn, còn bơ ghép thường phát sinh cành ngang rất sớm. Hiện nay cách trồng bơ bằng hạt không còn phổ biến nhiều. Do đó chúng ta sẽ tập trung vào cắt tỉa cành tạo tán cho các giống bơ ghép.
Đối với trồng xen cà phê, ngay khi mới trồng, bà con chỉ nên để 1 cành mọc từ chồi ghép. Nhằm mục đích dồn chất dinh dưỡng cho cành này. Đồng thời, cành không bị cạnh tranh sẽ có xu hướng mọc thẳng và dể tạo hình cũng như tiết kiệm được diện tích. Khi cây cao hơn tán cà phê 1-2 m tiến hành hãm ngọn để cây ra cành ngang.

Còn đối với trồng thuần, bà con có thể để cây phát triển tự nhiên. Bấm ngọn ở độ cao 60 cm đến 70 cm. Sau đó cắt tỉa cành chồng chéo, chồi vượt… tạo tán tỏa đồng đều.

Khi cây đã định hình và vào giai đoạn thu hoạch, cần thường xuyên cắt bỏ cành yếu, cành có dấu hiệu sâu bệnh. Những cành nhỏ nhưng manh nhiều trái, cần phải có biện pháp chống đỡ vì cành bơ rất giòn, dễ gẫy đổ.

X. PHÒNG TRỪ SÂU BỆNH

Sâu cuốn lá: sâu nhả tơ cuốn lá lại để làm tổ, sâu dài khoảng 10mm, màu xanh và có những lằn ngang không rõ rệt. Trưởng thành, sâu làm nhộng trong các tổ lá, nằm yên 5-7 ngày rồi vũ hóa. Dùng các loại thuốc trừ sâu nội hấp để phun diệt trừ. Nếu có điều kiện, trước khi phun thuốc, nên gỡ bỏ các tổ lá do sâu cuốn lại để tăng thêm hiệu lực của thuốc.

Sâu cắn lá: có rất nhiều loài, sâu ăn trụi lá làm chết cây con và làm giảm sức tăng trưởng cây lớn. Có thể tìm thấy sâu trên lá, trên cành hoặc vỏ thân cây. Ban ngày, sâu ẩn núp dưới gốc cây, đêm đến bò ra phá hại.

Rầy bông: rầy thường xuất hiện vào mùa mưa, chích hút nhựa lá và đọt non, quả non làm cây giảm sức tăng trưởng, dùng supracide, suprathion, bassa,… phun trừ rầy khi thấy xuất rầy xuất hiện.

Bệnh thối rễ: do nấm Phytophthora cinnamoni gây ra, ở những chân đất có thuỷ cấp cao, nấm xâm nhập làm hư rễ chính (rễ cọc), sau đó nấm lan tràn phá huỷ cả bộ rễ làm cây chết rụi. Cây bị bệnh có tán lá xơ xác, lá đổi sang mầu xanh nhạt rồi rụng. Cành chết dần từ ngọn xuống thân chính. Áp dụng một số biện pháp phòng trừ sau:
– Không dùng hạt giống bị nhiễm bệnh và vệ sinh vườn ươm sạch sẽ phòng chống bệnh phát sinh và lan tràn.
– Trồng bơ trên các loại đất có kết cấu tơi xốp, tầng đất canh tác đủ sâu, rút nước nhanh khi mưa.
– Phát hiện kịp thời những vết thối trên thân, cạo sạch và quét sulfate đồng, vôi đặc. Khi cây chết vì bệnh, nên đào và hủy bỏ để bệnh không lan tràn.

Bệnh đốm lá: trên lá có hình dạng và kích thước gần giống nhau, hình có góc cạnh hoặc hơi tròn, màu nâu. Bệnh có thể lây qua trái, trái bị bệnh sẽ giá trị, bệnh tồn tại trên lá già để phát tán khi có điều kiện thích hợp.

Bệnh héo rũ: lá héo, chết rất nhanh, nếu lột vỏ cành hoặc rễ cây đã chết sẽ thấy những đường sọc màu nâu ở phần tiếp giáp vỏ và gỗ. Dùng thuốc hóa học Anvil, Daconil, Aliette,… để phòng trừ

XIN LƯU Ý: Ở phần này thông tin chỉ mang tính chất định hướng. Chúng tôi khuyến cáo bà con tốt nhất khi thấy cây có dấu hiệu bệnh, nên liên hệ cơ sở thuốc bảo vệ thực vật gần nhất để được tư vấn và cung cấp thuốc phù hợp nhất. Không nên phun thuốc theo cảm tính

XI. THU HOẠCH VÀ CHẾ BIẾN:

Cây ươm hạt bắt đầu có trái sau khi trồng được 5 hoặc 7 năm. Cây ghép cho trái bói sau khi trồng 2 đến 3 năm, tuy nhiên những năm đầu chỉ để lại số trái tương xứng với hình vóc của cây; năm thứ 4, thứ 5 khi tiềm lực cây đủ cho năng suất thì không tỉa bỏ trái nữa.

Năng suất trái bơ biến động từ 8-20 tấn/ha/năm tùy theo giống. Thời điểm hái trái ảnh hưởng rất nhiều đến phẩm chất cũng như điều kiện bảo quản, vận chuyển. Thông thường dựa vào màu sắc của vỏ trái mà nhà vườn quyết định thời điểm thu hoạch hợp lý. Bơ đúng vụ thu hoạch vào tháng 7-8 dương lịch, bơ trái vụ tháng 9-10.

Tìm kiếm : cách trong bo, cach trong cay bo, kỹ thuật trồng bơ trái vụ, cách chăm sóc cây bơ, cach cham soc cay bo khi ra hoa, ky thuat trong bo but, ky thuat trong cay bo, kỹ thuật trồng bơ booth, cay bo sap, kỹ thuật trồng tiêu xen cà phê

The post Kỹ thuật trồng bơ và chăm sóc cây bơ cho năng suất cao appeared first on VựaCâyGiống.